اهمیت شفافیت مالی، اعتماد متقابل و توافق بر سر مدیریت هزینه‌های زندگی، در برنامه «پرسمان خانواده» رادیو معارف بررسی شد و كارشناسان بر ضرورت گفت‌وگوی محترمانه درباره مسائل اقتصادی میان زوجین تأكید كردند.
به گزارش روابط عمومی رادیو معارف، در این برنامه، رضا یوسف‌زاده، طلبه و روانشناس، و دكتر علی بیاد، متخصص مشاوره خانواده و زوج‌درمانگر، به تبیین راهكارهای تقویت روابط زوجین، مدیریت تعارض‌ها و ارتقای سلامت روانی خانواده پرداختند.
دكتر علی بیاد با اشاره به امكان ازدواج میان افراد با سطوح اقتصادی متفاوت، تأكید كرد: تفاوت اقتصادی به‌تنهایی مانع ازدواج موفق نیست، بلكه میزان تأثیر آن بر شخصیت، ارزش‌ها، سبك زندگی و انتظارات زوجین اهمیت دارد.
وی بلوغ و پختگی روان‌شناختی، نوع نگاه طرفین به ثروت و انگیزه ازدواج را از عوامل مؤثر در مدیریت این تفاوت‌ها دانست و بر ضرورت توجه به انتظارات مالی و حفظ احترام متقابل در رابطه تأكید كرد.
بی‌احترامی كلامی؛ آسیبی به اعتماد زوجین
در بخش دیگری از برنامه، موضوع كلام گزنده و بی‌احترامی همسر در اوج عصبانیت مطرح شد. دكتر علی بیاد با بیان اینكه سخنان تحقیرآمیز می‌تواند به اعتماد و امنیت عاطفی رابطه آسیب جدی وارد كند، گفت: پس از آرام شدن فضا و كاهش تنش‌های هیجانی، باید فرصت گفت‌وگو فراهم شود و به‌جای قضاوت، نیازها و دلایل پنهان پشت رفتارها مورد توجه قرار گیرد.
استاد یوسف‌زاده نیز با تأكید بر ضرورت كنترل خشم در روابط خانوادگی، بر پرهیز از كلامی كه موجب شكستن دل همسر می‌شود و تلاش برای برقراری دوباره ارتباط از طریق گفت‌وگو تأكید كرد.
مقایسه؛ سرزنش پنهان در روابط خانوادگی
استاد یوسف‌زاده مقایسه همسران یا فرزندان با دیگران را نوعی سرزنش و تحقیر پنهان دانست و بر ضرورت شناسایی نیازهای بیان‌نشده در چنین رفتارهایی تأكید كرد.
وی با اشاره به اینكه مقایسه گاه می‌تواند بازتاب نیازهایی مانند توجه، همراهی و تفریح بیشتر باشد، پیشنهاد كرد افراد خواسته‌های خود را مستقیم و شفاف بیان كنند و به‌جای تمركز بر ضعف‌ها، نقاط قوت یكدیگر را ببینند.
تقویت قدرشناسی، توجه به داشته‌های زندگی و بررسی ریشه‌های خودكم‌بینی و عزت‌نفس پایین از دیگر راهكارهای مطرح‌شده برای كاهش مقایسه در خانواده بود.
شفافیت مالی و مرزبندی در روابط خانوادگی
در ادامه، كارشناسان به موضوع مدیریت مالی زوجین و چگونگی گفت‌وگو درباره درآمدها و هزینه‌های زندگی پرداختند. بر اساس مباحث مطرح‌شده، مسئولیت تأمین هزینه‌های متعارف زندگی بر عهده مرد است و مشاركت مالی زن شاغل باید با توافق و بدون تحمیل فشار روانی صورت گیرد.
همچنین تأكید شد شفافیت مالی باید در فضایی مبتنی بر اعتماد و تفاهم شكل بگیرد و گفت‌وگو درباره منابع درآمد و برنامه‌ریزی اقتصادی خانواده، از لحن بازجویی و قضاوت دور باشد.
در بخش مربوط به دوران عقد و دخالت خانواده‌ها نیز، دكتر بیاد مسئولیت اصلی مدیریت رابطه و تعیین حدود حریم خصوصی را بر عهده زوجین دانست و خاطرنشان كرد مرزگذاری با احترام، قاطعیت و مهارت امكان‌پذیر است. وی همچنین بر ضرورت تفكیك حمایت خانواده‌ها از دخالت در زندگی زوجین تأكید كرد.
حمایت عاطفی از فرزندان پس از طلاق
یكی دیگر از محورهای برنامه، مسئولیت والدگری پس از طلاق و ضرورت حمایت روانی از فرزندان بود. كارشناسان با تأكید بر اینكه پایان رابطه زوجی به معنای پایان مسئولیت والدگری نیست، بر لزوم حفظ امنیت روانی كودك و دور نگه داشتن او از تعارض‌های والدین تأكید كردند.
در این بخش، همدلی با كودك، پرهیز از سرزنش و تنبیه و فراهم كردن فضایی امن برای بیان احساسات، از جمله راهكارهای حمایت از فرزندان پس از جدایی والدین عنوان شد.
ازدواج، تفاوت‌های اعتقادی و ضرورت مشاوره
در بخش پایانی، موضوع ازدواج افراد دارای معلولیت، اختلاف در ارزش‌های بنیادین و معیارهای انتخاب همسر بررسی شد. كارشناسان با تأكید بر امكان ازدواج افراد دارای معلولیت، بررسی شرایط، توانمندی‌ها و نیازهای حمایتی طرفین با كمك مشاور را ضروری دانستند.
همچنین اختلاف در ارزش‌های بنیادین و باورهای محوری، از چالش‌های جدی زندگی مشترك عنوان شد. بازبینی معیارهای انتخاب همسر، تعریف دقیق انتظارات دینی و اخلاقی و بهره‌گیری از مشاوره تخصصی، از توصیه‌های مطرح‌شده در زمینه انتخاب آگاهانه همسر بود.
